عهد القضاة أو الخلفاء وسیطرة الدول المحلیة علیهم
– النص العربی: انتقلت قیادة بنی إسرائیل بعد یوشع علیهالسلام إلی القضاة من قبائل الیهود، وهم أشبه بالخلفاء من قبائل قریش، وحکم منهم خمسة عشر قاضیاً. وتمیز عهدهم بأمرین سنراهما مرافقین لبنی إسرائیل دائما هما: انحرافهم عن خط الأنبیاء علیهمالسلام، وتسلیط الله تعالی علیهم من یسومهم سوء العذاب، کما ذکر سبحانه فی القرآن.
یتحدث سفر القضاة فی الإصحاح الثالث والخامس عن انحراف بنی إسرائیل بعد یوشع علیهالسلام فیقول: (سکنوا فی وسط الکنعانیین والحیثیین والأموریین والفرزیین والحیویین والیبوسیین، واتخذوا بناتهم لأنفسهم نساء وأعطوا لبنیهم، وعبدوا آلهتهم). ویذکر فی الإصحاح:3: 8 أن أول من تسلط علیهم وأخضعهم کوشان رشتعایم ملک آرام النهرین، مدة ثمان سنین. ثم هاجمهم بنو عمون والعمالقة واستولوا علی مدینة أریحا. قضاة، إصحاح 3 ـ 13. ثم تسلط علیهم یابین ملک کنعان فی حاصور عشر سنین. قضاة، اصحاح 4: 3. ثم استعبدهم بنو عمون والفلسطینیون ثمان عشرة سنة. قضاة، اصحاح 1: 8. ثم نکل بهم الفلسطینیون وتسلطوا علیهم مدة أربعین سنة. قضاة، اصحاح 13: 1
و قد امتد حکم القضاة من بعد یوشع علیهالسلام إلی زمن النبی صموئیل علیهالسلام، الذی ذکره الله تعالی فی القرآن بقوله (ألَمْ تَرَ إلَی الْمَلَإ مِنْ بَنی إسْرائیلَ مِنْ بَعْدِ موسَی إذْ قالوا لِنَبیٍّ لَهُمُ ابْعَثْ لَنا مَلِکاً نُقاتِلْ فی سَبیلِ اللهِ قالَ هَلْ عَسَیْتُمْ إنْ کُتِبَ عَلَیْکُمُ الْقِتالُ ألّا تُقاتِلوا قالوا وَما لَنا ألّا نُقاتِلَ فی سَبیلِ اللهِ وَقَدْ أُخْرِجْنا مِنْ دیارِنا وَأبْنائِنا فَلَمّا کُتِبَ عَلَیْهِمُ الْقِتالُ تَوَلَّوْا إلّا قَلیلاً مِنْهُمْ وَاللهُ عَلیمٌ بِالظّالِمینَ) (سورة البقرة:246).
و یقدر المؤرخون هذه المدة بحوالی قرن، من سنة 1130 ق. م. إلی عهد طالوت وداود علیهالسلام 1025 ق. م بینما یفهم من سفر القضاة فی التوراة أنها أکثر من ذلک.
* ترجمه: عهد قضات و خلفا و تسلط دولتهای محلی بر آنها
پس از یوشعj، رهبری بنیاسرائیل به قضاتی از قبایل یهود منتقل شد، که به نوعی شبیه خلفای قریش بودند و از میان آنها پانزده قاضی حکومت کردند. این دوره با دو ویژگی مشخص میشود که همیشه همراه بنیاسرائیل بوده است: انحراف آنها از خط انبیاءb و تسلط خداوند بر آنها از طریق کسانی که عذاب سختی به آنها میرساندند، همانطور که در قرآن ذکر شده است.
کتاب قضات در فصلهای سوم و پنجم درباره انحراف بنیاسرائیل پس از یوشعj میگوید: «آنها در میان کنعانیان، حویان، اموریان، فرزیان، حویان و یبوسیان سکونت کردند و دختران آنها را به همسری گرفتند و به پسران خود دادند و خدایان آنها را پرستیدند. و در فصل 3:8 ذکر میشود که اولین کسی که بر آنها تسلط یافت و آنها را تحت سلطه خود درآورد، کوشان رشتعایم، پادشاه آرامی نهرین بود، به مدت هشت سال. سپس بنیعمون و عمالقه به آنها حمله کردند و بر شهر اریحا تسلط یافتند. (قضات، فصل 3-13) سپس یابین، پادشاه کنعان در حاصور به مدت ده سال بر آنها تسلط یافت. (قضات، فصل 4:3) سپس بنیعمون و فلسطینیان به مدت هجده سال آنها را به بردگی گرفتند. (قضات، فصل 1:8) سپس فلسطینیان بر آنها تسلط یافتند و به مدت چهل سال بر آنها حکومت کردند. (قضات، فصل 13:1)
حکومت قضات از پس از یوشعj تا زمان صموئیل نبیj ادامه داشت، که خداوند در قرآن به او اشاره کرده و میفرماید: « آیا ننگریستی به سوی اشراف از بنیاسرائیل از بعد موسی، هنگامی که گفتند به نبیشان: «برانگیز برای ما فرمانروایی (تا) کارزار کنیم در راه الله.» گفت: «آیا امید دارید که اگر نوشته شود بر شما کارزار، کارزار نکنید؟!» گفتند: «و نیست برای ما مگر (اینکه) کارزار کنیم در راه الله، در حالی که به تحقیق اخراج شدهایم از سرزمینمان و فرزندانمان!» پس چون نوشته شد بر آنها کارزار، پشت کردند مگر اندکی از آنها و الله همیشه عالِم به ظالمان است» (سوره بقره: 246).
تاریخنگاران این مدت را حدود یک قرن تخمین میزنند، از سال 1130 قبل از میلاد تا زمان طالوت و داودj در سال 1025 قبل از میلاد، در حالی که از سفر قضات در تورات فهمیده میشود که این مدت بیشتر از آن است.
* شرح و توضیح: بنده عرض خاصی در این قسمت ندارم جز تکرار اینکه ظاهرا همه یا بیشتر اطلاعات این دوره، صرفا در عهد عتیق آمده است و منوط به این است که ما تا چه اندازه بتوانیم به عهد عتیق اعتماد کنیم.